19 Ocak 2025 Pazar İzmir Büyükşehir Belediyesi İzmir Planlama Ajansı (İZPA) tarafından şehrin uzun vadeli vizyonunu ve stratejilerini şekillendirmek üzere hazırlanan İzmir Vizyon 2074 Çerçeve Belgesi çalışmaları kapsamındaki “Nasıl Bir İzmir” serisinin altıncı paneli, “Tasarım Kenti ve Kentin Tasarımı” başlığı ile gerçekleşti.

İzmir Büyükşehir Belediyesi İzmir Planlama Ajansı (İZPA) tarafından şehrin uzun vadeli vizyonunu ve stratejilerini şekillendirmek üzere hazırlanan İzmir Vizyon 2074 Çerçeve Belgesi için “Nasıl Bir İzmir” panel serisi devam ediyor. Toplam sekiz panel ve sekiz atölye çalışmasından oluşan ve Doç. Dr. Murad Tiryakioğlu moderatörlüğünde düzenlenen “Nasıl Bir İzmir” serisinin altıncı paneli İzQ İnovasyon Merkezi’nde gerçekleşti.

Kültürpark'ın kuruluşu ile yaşanan değişim
“Tasarım Kenti ve Kentin Tasarımı” başlıklı panelin ilk konuşmacısı Dokuz Eylül Üniversitesi Öğretim Üyesi Deniz Güner, 20. ve 21. yüzyılda İzmir’e dair gerçekleştirilen planlama girişimlerini odağına alan bir sunum yaptı. İzmir’in 1922 yangını, 1929 ekonomik buhranı, mübadele ve dünya savaşlarının olduğu dönemde molozlar içinde yaşayan bir kent olduğunu, bu durumun ise Kültürpark’ın kurulması ile değiştiğini vurguladı. İzmir’in tasarım ithal eden bir kent olmaktan çıkarak zamanla bir ‘tasarım kenti’ halini aldığını ve tasarım ihraç etmeye başladığını ifade eden Deniz Güner, toplumsal cinsiyet ve feminist bakış açısıyla mimarlık ve şehirciliğe, böylece kadınlar için güvenli kentler oluşturulmasına büyük ihtiyaç duyulduğunu belirtti.

“Gençler için yeni istihdam alanları yaratılmalı”
Güner’in ardından söz alan Sabancı Üniversitesi’nden Ayşe Köse Badur ise İzmir’de gerçekleştirilen, ihtiyaçlar ve haklara dair soruları temel alan araştırmaya ilişkin verileri paylaştı. Yaptıkları araştırmada, katılımcıların yüzde 60’ından fazlasının İzmir’i sakin, özgür, ulaşımı kolay ve iklimi iyi bir kent olarak değerlendirdiğine dikkat çeken Ayşe Köse Badur, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Yaptığımız araştırmada ortaya çıkan endişeler de mevcut. İzmirliler, nüfus olarak daha fazla büyümek istemediklerini ifade ediyor, ‘İstanbullulaşmak istemiyoruz’ diyor. Barınma hakkı ve yapı stoku konusunda olumsuzluklar öne çıkıyor, yeşil alanların eksikliği vurgulanıyor. İzmir, kadınlar için önemli, özgür bir kent ve kadınlar, özgür oldukları ölçüde kente aidiyet duyuyor. Hizmetlerin adaletli dağıtılması gerekiyor. Kentte gençlerin de sorunları var. İyi eğitimli gençler başka kentlere ya da yurt dışına gidiyor, kent gençleri elinde tutamıyor. Bunun önüne geçebilmek için yeni istihdam alanları yaratılması gerekiyor.”

“Mahalleler sakinleri ile tasarlanmalı”
Panelin son konuşmacısı Kentsel Strateji’den Ali Faruk Göksu, gerçekleştirdikleri atölye çalışmalarından deneyimler paylaştı. Mahallelerin, mahalle sakinleri ile birlikte yeniden tasarımının önemine dikkat çeken Göksu, “Empati kavramını yeniden geliştirerek neler yapabileceğimizi anlamak, bunun yöntemlerini geliştirmek gerekiyor. Yurttaşların projeleri sahiplenmeleri için pilot uygulamalar yapmak gerekiyor” dedi. Katılımcılığı sağlamak ve sağlıklı işletmek için alternatif çözümler üretilmesi gerektiğini belirten Göksu, şunları söyledi:
“Mahalle buluşmalarında kentsel yoksulluğa dair erkekler kadınları, kadınlar ise çocukları konuşturmuyor, katılım için alternatif çözümler geliştirmek gerekiyor. İzmir için doğa sisteminden öğrenecek çok şeyimiz var, dünyadan örnek uygulamalar mevcut. Örneğin, ‘yeşil kuşak’ politikaları İzmir için uygulanabilir mi, bunu değerlendirmemiz gerekiyor. ‘5Ç’nin, yani çözüm odaklı yönetim, çok yönlü kalkınma, çevre ve sosyal etki, çeşitlilik içinde birliktelik ve çocuk-gençlik-kadın haklarının tasarım süreçlerinde öncelikli olarak göz önünde bulundurulması gerekiyor.”
Panel, konuşmaların ardından soru-cevap bölümü ile sona erdi.

Panel serisi devam ediyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi İzmir Planlama Ajansı tarafından kurgulanan “Nasıl Bir İzmir” çalışması, iki haftada bir tüm İzmirlilerin katılımına açık olarak gerçekleşecek iki panel ve bunları takip eden atölye çalışmaları ile devam edecek. Çalışmanın, Vizyon 2074 Çerçeve Belgesi’ne önemli çıktılar sağlaması bekleniyor.