2 Aralık 2010 Perşembe 3 Aralık Engelliler Günü etkinlikleri kapsamında, Türkiye’de ilk kez İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından projelendirilerek hizmete sunulan ve görme engellilerin yaşamını kolaylaştıracak yeni bir uygulama hayata geçirildi. İzmir’de yaşayan görme engellilerin cep telefonu yardımıyla yön ve adres bulmalarını sağlayan sesli sistemin tanıtımına katılan Başkan Aziz Kocaoğlu, “Engelli vatandaşlarımıza pozitif ayrımcılık uygulamaya çalışıyoruz” dedi.

3 Aralık Engelliler Günü’nde İzmir’de yaşayan engellilere en anlamlı hediye İzmir Büyükşehir Belediyesi’nden geldi. “Göremeyenler İçin Kent Rehberi” adı verilen proje sayesinde görme engellilerin cep telefonu yardımıyla yön ve adres bulmalarını sağlayacak uygulama hizmete girdi. Türkiye’de ilk kez uygulanan sistem sayesinde, İzmir Büyükşehir Belediyesi yetki alanındaki yaklaşık 15 bin önemli yer bilgisi ve otobüs durak bilgilerine GPS özelliği olan cep telefonları ile ulaşılabilecek.

Engellilere pozitif ayrımcılık
Projenin tanıtımı amacıyla düzenlenen toplantıya, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu’nun yanı sıra uygulamadan yararlanacak görme engelli vatandaşlar da katıldı. Başkan Aziz Kocaoğlu, engelli vatandaşların hem merkezi hükümet, hem de yerel yönetim tarafından hizmet alabilmeleri için çeşitli projelerin gerçekleştirilmesi gerektiğini belirterek, “Bütün hemşerilerimiz arasında hiçbir ayrım yapmadan çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Ancak sadece engellilerimize pozitif ayrımcılık uyguluyoruz ve bunu yapmak zorundayız. Çünkü hedefimiz, bütün insanların kamu hizmetlerinden adil olarak yararlanmasıdır” diye konuştu. Bu tür yatırımlara özen göstererek çalışmalarını sürdüreceklerini dile getiren Başkan Kocaoğlu, teknoloji geliştikçe benzer hizmetleri de artıracaklarını sözlerine ekledi. 

Proje hakkında bilgi veren Büyükşehir Belediyesi Coğrafi Bilgi Sistemleri Şube Müdürü Lütfi Ünal, kentte yaşayan engellilerin yaşamını kolaylaştıracak çalışmaları bir görev olarak yerine getirdiklerini kaydetti. Ünal, engellilerin hiçbir ücret ödemeksizin cep telefonlarına indirecekleri program sayesinde bu hizmetten yararlanabileceklerini açıkladı.

Engellilerden teşekkür
Uygulamadan ilk olarak yararlananlar arasında yer alan İzmir Engelli Meclisi Yürütme Kurulu Üyesi Kürşat Bedir, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin böyle bir hizmeti yerine getirmesinin kendileri açısından mutluluk verici olduğunu söyledi. 2 yıl önce engellilerin otobüs duraklarına erişimini sağlayacak bir proje önerisiyle gittikleri Büyükşehir Belediyesi’nin, o günkü düşünceyi bugün çok daha ileri noktalara taşıyarak 15 bin noktaya ulaşım olanağı sağlayan mevcut projeyi hayata geçirdiğini dile getirdi. Kürşat Bedir, Ulaştırma Bakanlığı’nın Ankara ve İstanbul için yürüttüğü benzer bir proje için çalışma yürüttüğünü vurgularken, İzmir Büyükşehir Belediyesi sayesinde İzmirli engellilerin de çok önemli bir sorunu aşmış olduğunu dile getirdi.
Tanıtım toplantısının ardından engelli vatandaşlar, Konak Meydanı’na çıkarak sistemi uygulamalı olarak anlattılar. Gitmek istedikleri noktayı cep telefonuna veri olan giren engelliler, telefondan gelen sesli komutlarla söz konusu noktalara sorunsuz olarak yönlendirildiler.

Sistem nasıl uygulanıyor?
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Coğrafi Adres Bilgi Sistemi Projesi kapsamında yetki alanı içerisinde topladığı taksi ve otobüs duraklarından eczanelere, resmi kurum kuruluşlardan alışveriş merkezlerine, banka ve veznelerden tarihi/turistik yerlere kadar yaklaşık 15 bin adet önemli yer noktasını görme engelli vatandaşlarımızın kullanımına sunuyor.  Sistem basit anlatımla şu şekilde çalışıyor: İzmir Büyükşehir Belediyesi Coğrafi Bilgi Sistemleri çalışmaları kapsamında toplanan önemli yer bilgilerinin konum ve diğer öznitelik bilgileri (adı, telefonu vb.) GPS özelliği olan (uydudan konum bilgisi toplayabilen) cep telefonlarına yükleniyor. Böylece söz konusu önemli yer bilgilerini okuyabilen ve seslendirebilen özel yazılımlar sayesinde, görme engelli vatandaşlarımız bulunduğu yere yakın önemli yeri sesli uyarı ile bulabiliyorlar. Sistemden yararlanmak isteyenler engelliler İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin www.izmir.bel.tr adresli web sitesinden söz konusu programı indirebilecekler.

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin engellilere yönelik hizmetlerinden bazı örnekler:

Avrupa Birliği’ne uyum sürecinde, engellilerin sosyal yaşama katılımı ve yaşamlarını kolaylaştırıcı düzenleme ve uygulamalarda örnek bir kent olmak üzere çalışmalarını sürdüren İzmir Büyükşehir Belediyesi, Meclis’te oybirliği ile alınan kararla 2010 yılını “Engelliler Yılı” olarak ilan etti. Ekim ayında da İzmir Kent Konseyi çatısı altında “Engelliler Meclisi”ni kurdu.
Kültürpark’taki Engelliler Eğitim Merkezi’nde 145 engelli resim, rehberlik, aile eğitimi, bireysel eğitim, uğraş terapisi kurslarında eğitim görüyor. Resim eğitimi alan engelli öğrenciler, engelsiz öğrencilerin katıldıkları yarışmalardaki başarıları ile adından sıkça söz ettiriyor. Merkezde eğitim alan öğrenciler, sadece 2009 yılında 23 ödül aldı. 2010 yılında 13 Başarı Belgesi, 5 Madalya, 1 adet 2.’lik ödülü ve 1 adet jüri özel ödülü aldı.

Türkiye’de ilk defa İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından uygulanan “uğraş terapisi” ile engelli aileleri hem meslek öğreniyor hem de aile bütçelerine katkı sağlıyorlar.
Son 5 yılda ihtiyaç sahiplerine 354 adet manuel tekerlekli sandalye ve 294 adet  akülü tekerlekli sandalye olmak üzere 648 adet tekerlekli sandalye dağıtımı yapıldı.  Geçtiğimiz yıl 120 akülü ve 150 manuel olmak üzere 270 tekerlekli sandalye alındı. Dağıtımlar sürüyor.
424 adet özel donanımlı engelli otobüsü hizmete alındı. Ayrıca 55 bin engelli vatandaşa “engelli kartı” ile birlikte toplu ulaşımdan “ücretsiz” yararlanma hakkı verildi.
Sosyal güvencesi olmayan veya yeşil kart sahibi engelli ailelerine hasta veya çocuk bezi veriliyor.
Eşrefpaşa Hastanesi, sosyal güvencesiz ve yeşil kart sahibi işitme engelli 75 hastaya “işitme cihazı” taktı.
Engelliler, Meclis kararı ile 13 metreküpe kadar olan suyu yüzde 50 indirimli olarak kullanıyor. İZBETON Genel Müdürlüğü engelli vatandaşlara haftada 20 litre ücretsiz memba suyu dağıtıyor.

4 adet özel engelli aracı, otobüslerin ulaşamadığı yerde yaşayan vatandaşları ücretsiz olarak hastane, resmi kurum ya da arzu ettikleri noktalara taşıyor.
Büyükşehir’in engelli sporcular farklı branşlarda önemli başarılara imza atıyor.
Yaz aylarında Celal Atik Spor Salonu Yüzme Havuzu, engellilerin kullanımına sunuluyor. Yaşları 2 ile 28 arasında değişen zihinsel, bedensel ve spastik engelli yaklaşık 250 öğrenci, bu eğitimden ücretsiz olarak yararlanıyor.

Yaz aylarında İZDENİZ’e ait Bergama Vapuru ile engelli vatandaşlar, aileleri ile birlikte Yassıcaada’ya götürülerek deniz ve güneşin keyfini çıkarıyor.
Evlerinden çıkamayacak durumda olan ağır engelli hastalara Eşrefpaşa Hastanesi tarafından evde bakım ve tedavi uygulaması yapılıyor.
İnciraltı Engelliler Merkezi’nde her çarşamba engelliler ve aileleri için etkinlikler düzenleniyor.

Kent içindeki cadde, meydan ve bulvarlardaki kaldırımlar engellilerin kullanımına uygun olacak şekilde yeniden düzenleniyor.
Tüm projelerde engelliler öncelikli olarak düşünülüyor. Özellikle metro ve Aliağa-Menderes Raylı Sistem Projesi kapsamındaki istasyonlara yürüyen merdiven ve asansörlü sistem kuruldu. Ayrıca yine metro sistemleri dışında kentte ilk kez Gaziemir Akçay Caddesi ve Çiğli Anadolu Caddesi’nde yine yaşlı ve engellilerin kullanımına yönelik olarak yürüyen merdivenli ve asansörlü yaya üst geçitleri yapılarak hizmete alındı.

İzmir’in ulaşım filosuna katılan otobüslerin “engellilerin kullanımına uygun” olmasına özen gösteriliyor. Fiziki ve mimari düzenlemeler engellilerin kullanımına uygun gerçekleştiriliyor.
İhtiyaç sahibi yatalak haldeki engellilere son 3 yılda 62 adet hasta yatağı ve karyolası ücretsiz olarak dağıtıldı. Dağıtımlar devam ediyor.
İhtiyaç sahibi engelli vatandaşlara araçları için akü dağıtımı yapılıyor. İhtiyaç sahibi engelli vatandaşlara görme engelli bastonu dağıtılıyor. Engelli çocuklar için oyun parkları oluşturuluyor.